Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut; Ministerie van Verkeer en Waterstaat

Samenwerkingsprojecten
Handboek Waarnemingen

Inleiding
Het uitbrengen van het KNMI Handboek Waarnemingen maakt een einde aan een aantal onduidelijkheden die reeds lang binnen het KNMI (en daarbuiten) bestaan rondom meteorologische waarnemingen. Vaak gestelde vragen waren: welke methodes en condities zijn vereist voor waarnemingen, welke eenheden worden gebruikt of zijn voorgeschreven, welke eisen moeten worden gesteld aan de nauwkeurigheid, welke formules worden gebruikt bij herleiding van de data? De informatie hierover bleek versnipperd aanwezig over de afdelingen en over documenten. een snel en pasklaar antwoord was veelal moeilijk te vinden. Soms ontbrak de informatie of bleek verborgen in de hoofden van een klein aantal (ex)KNMI-ers. Bij alle afdelingen van het KNMI die betrokken zijn bij waarnemingen bestond de sterke behoefte aan een handzaam standaarddocument waarin de relevante informatie op beknopte en overzichtelijke wijze is beschreven

Inhoud
De inhoud van dit Handboek richt zich op de algemene meteorologische waarnemingen in Nederland, alsmede op de KNMI waarnemingen ten behoeve van specifieke doelgroepen, zoals luchtvaart en scheepvaart. Beschreven zijn de waarneemmethodieken die thans of op korte termijn gebruikt worden in het meteorologische meetnet. Gekozen is voor een structuur, gebaseerd op de bekende meteorologische vairiableen (luchtdruk, luchttemperatuur, wind, etc.). De hoofdstukindeling van het Handboek is gebaseerd op het WMO (World Meteorological Organization) Handboek: Guide to Meteorological Instruments and Methods of Observation (WMO-No. 8). Waarneemsystemen en -methodes ten behoeve van atmosferisch of oceanografisch onderzoek, experimentele technieken en remote sensing waarnemingen (inclusief radar) vallen buiten het kader van dit Handboek.

Beschikbaarheid
Het Handboek is beschikbaar in gedrukte vorm bij de bibiotheek van het KNMI. In digitale vorm is het handboek beschikbaar in de vorm van pdf bestanden die per hoofdstuk bekeken en gedownload kunnen worden vanaf deze website (zie link Download - Hoofdstukken). Naast de nederlandstalige versie is ook een engelstalige versie beschikbaar. Van harte hopen wij dat het Handboek Waarnemingen onmisbaar wordt in de dagelijkse meteorologische praktijk

Disclaimer
De hoofdstukken van het Handboek zijn uitgebracht in de periode 2001 - 2006. Omdat de functionele eisen rond waarnemingen, de waarneemtechnieken en de organisatie van het KNMI aan wijzigingen onderhevig zijn, zijn een aantal onderdelen van het Handboek niet meer actueel. Momenteel wordt er hard aan gewerkt omdat de diverse hoofdstukken weer up-to-date te krijgen en gestreefd wordt naar een jaarlijkse actualisatie.