Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut; Ministerie van Verkeer en Waterstaat

 
Klimatologie
Onderzoeksgegevens
Centraal Nederland Temperatuur
Klimaatmodellen berekenen meteorologische grootheden met een typische ruimtelijke schaal van 100 km. Lokale effecten ten gevolge van vegetatie, kleine watervlakken en hoogteverschillen worden in het model niet opgenomen. Om de kwaliteit van klimaatmodellen te toetsen zijn waarnemingen nodig op dezelfde schaal. De Centraal Nederland Temperatuur (CNT) voorziet in deze behoefte. De versie van de CNT die hier beschreven wordt en beschikbaar is, verschilt licht van de versie die in "De Toestand van het Klimaat in Nederland 2008" is gepubliceerd. De standaarddeviatie van de verschillen is 0,07°C.

De CNT is geconstrueerd na analyse van de maandgemiddelde temperatuur- reeksen van 23 stations in Nederland. Stations aan de kust en in het uiterste noorden en zuiden van het land blijken minder representatief voor de temperatuur in het midden van het land en zijn daarom verder buiten beschouwing gelaten. Een enkele ontbrekende waarde is aangevuld met behulp van nabijgelegen stations. Alle reeksen zijn statistisch onderzocht op homogeniteit en trend, door vergelijking met naburige stations. De meeste inhomogeniteiten blijken te corresponderen met bekende veranderingen in de meetopstelling. Voor de sprongen, en voor één station een kleine trend, ten opzichte van de omringende stations zijn kleine correcties uitgevoerd. De exacte procedure is beschreven in KNMI-WR-2009-03.

Op basis van bovengenoemde analyse zijn er vier reeksen geselecteerd als referentiereeks voor de periode 1906-1950 (De Bilt, Winterswijk, Oudenbosch en Gemert) en zes reeksen voor de periode vanaf 1951 (De Bilt, Winterswijk/ Hupsel, Oudenbosch/Gilze Rijen, Gemert/Volkel, Deelen en Eindhoven). De kwaliteit van metingen vóór 1906 is niet goed genoeg om een zinvolle CNT te definiëren. Combinaties van twee stations zijn soms nodig omdat op de oude locatie niet meer gemeten wordt. In voorkomend geval is de oude reeks, op basis van de periode met overlappende gegevens, gecorrigeerd naar de nieuwe locatie. Het gemiddelde van deze vier of zes gecorrigeerde reeksen noemen we de Centraal Nederland Temperatuur of CNT. De CNT is representatief voor het gebied tussen de steden Utrecht, Arnhem, Breda en Eindhoven.

De CNT reeks wordt maandelijks bijgewerkt met actuele metingen. Het is mogelijk dat de verleden waarden ook worden aangepast op basis van nieuw onderzoek. Dat is ook de reden dat de reeks uit 2008 iets verschilt van de huidige versie. De actuele data kunt u downloaden via de link "Download CNT- maandreeks" in het rechtermenu.

Referenties:

  • A.P. van Ulden,
    The Construction of a Central Netherlands Temperature, KNMI-WR 2009-03.
  • G. van der Schrier, A.J. van Ulden, G.J. van Oldenborgh (2011)
    The Construction of a Central Netherlands Temperature/, Climate of the Past *7*:527-542, doi:10.5194/cp-7-527-2011. Beschikbaar via: www.clim-past.net/7/527/2011/